Odszkodowanie za utratę nieruchomości w wyniku nieważnej decyzji administracyjnej
Sąd Najwyższy orzekł, że wydanie decyzji administracyjnej stwierdzającej nabycie własności nieruchomości przez Skarb Państwa, która później została uznana za nieważną, stanowi źródło szkody w postaci utraty własności. Roszczenie odszkodowawcze jest uzasadnione nawet wtedy, gdy nieruchomość została ostatecznie nabyta przez osoby trzecie chronione rękojmią wiary publicznej ksiąg wieczystych.
Co orzekł sąd
Między wydaniem wadliwej decyzji administracyjnej a utratą własności nieruchomości zachodzi adekwatny związek przyczynowy.
Brak związania sądu decyzją administracyjną (ze względu na jej nieważność) nie zwalnia państwa z odpowiedzialności za faktycznie podjęte bezprawne działanie organu.
Odszkodowanie należy się nawet w sytuacji, gdy nieruchomość została zbyta osobom trzecim w dobrej wierze, co doprowadziło do nieodwracalnej utraty własności przez powoda.
Odsetki od odszkodowania mogą być zasądzone od daty wcześniejszej niż wyrokowanie, jeśli wykazano, że roszczenie było już należne w tej dacie.
Praktyczne wnioski
Wpis do księgi wieczystej dokonany na podstawie nieważnej decyzji administracyjnej może być podstawą do dochodzenia odszkodowania od Skarbu Państwa.
Wysokość odszkodowania może być ustalona według cen z daty ustalenia szkody, ale odsetki mogą być naliczane od momentu wymagalności roszczenia.
Związek przyczynowy nie wymaga, aby skutek był jedynym możliwym wynikiem zdarzenia, lecz by stał się nim w konkretnym stanie faktycznym.
Ryzyka i ograniczenia
Obrona przed odszkodowaniem nie jest skuteczna, jeśli opiera się na twierdzeniu, że szkoda i tak by wystąpiła w wyniku innego, również bezprawnego działania organów państwowych.
Zasada związania sądu decyzją administracyjną jest ograniczona wyłącznie do przypadków bezwzględnej nieważności, czyli wad godzących w istotę aktu administracyjnego.
Dane publikacji
- Identyfikator
- IV CSK 181/19
- Status
- Published
- Jurysdykcja
- Polska
- Data publikacji
- 10 września 2020