Sąd ma obowiązek z urzędu ograniczyć odpowiedzialność dłużnika do przedmiotu hipoteki
Sąd Najwyższy potwierdził, że zasądzenie świadczenia z ograniczeniem odpowiedzialności do przedmiotu hipoteki jest obowiązkiem sądu z urzędu. Rozstrzygnięcie to nie zależy od wniosków stron i nie stanowi naruszenia granic apelacji, nawet jeśli powód nie zmienił powództwa, a pozwany nie składał odpowiedniego wniosku.
Co orzekł sąd
Zastrzeżenie ograniczenia odpowiedzialności do przedmiotu hipoteki w wyroku jest obowiązkiem sądu z urzędu wynikającym z prawa materialnego.
Zastosowanie art. 319 k.p.c. nie wymaga wniosku pozwanego ani zmiany powództwa przez powoda.
Wydanie orzeczenia z takim ograniczeniem nie stanowi naruszenia granic apelacji ani orzekania poza żądaniem.
Hipoteka pozostaje w mocy niezależnie od przedawnienia zabezpieczonej wierzytelności, co pozwala wierzycielowi dochodzić zaspokojenia z przedmiotu hipoteki.
Praktyczne wnioski
W przypadku przedawnienia roszczenia osobistego, wierzyciel nadal może dochodzić należności z przedmiotu hipoteki.
Sąd drugiej instancji stosuje prawo materialne z urzędu, co obejmuje również ograniczenie odpowiedzialności dłużnika do wartości zabezpieczenia hipotecznego.
Ryzyka i ograniczenia
Rozstrzygnięcie dotyczy wyłącznie sytuacji, w których wierzytelność jest zabezpieczona hipoteką, a roszczenie osobiste uległo przedawnieniu.
Obowiązek ten nie ma zastosowania w przypadkach, gdy hipoteka nie zabezpiecza wierzytelności lub roszczenie nie jest przedawnione.
Dane publikacji
- Identyfikator
- IV CSK 22/19
- Status
- Published
- Jurysdykcja
- Polska
- Data publikacji
- 24 września 2020