Zarzut przedawnienia zwrotu aportu może być nadużyciem prawa podmiotowego
Sąd Najwyższy orzekł, że podniesienie przez Skarb Państwa zarzutu przedawnienia roszczenia o zwrot aportu w postaci nieruchomości, która służyła zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych powoda, stanowi nadużycie prawa podmiotowego w rozumieniu art. 5 k.c.
Co orzekł sąd
Podniesienie zarzutu przedawnienia przez Skarb Państwa w tej konkretnej sprawie było sprzeczne z zasadami współżycia społecznego.
W przypadku konfliktu między stabilnością obrotu prawnego a potrzebami mieszkaniowymi, pierwszeństwo należy przyznać ochronie wolności mieszkania.
Sam upływ czasu nie jest jedyną i wystarczającą przesłanką, która uniemożliwiałaby zastosowanie art. 5 k.c. do zarzutu przedawnienia.
Zastosowanie art. 5 k.c. do zarzutu przedawnienia jest dopuszczalne w szczególnie rażących przypadkach nadużycia prawa.
Praktyczne wnioski
Ocena, czy zarzut przedawnienia jest nadużyciem prawa, wymaga indywidualnej analizy okoliczności sprawy, w tym sytuacji osobistej i majątkowej stron.
Fakt, że nieruchomość służyła zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, a powód faktycznie nią władał (płacąc podatki i opłaty), ma kluczowe znaczenie dla oceny nadużycia prawa.
Charakter nieodpłatnego nabycia mienia przez Skarb Państwa (jako następcę prawnego spółki) wpływa na to, czy może on skutecznie powołać się na przedawnienie.
Ryzyka i ograniczenia
Zastosowanie art. 5 k.c. do zarzutu przedawnienia jest rozwiązaniem wyjątkowym i nie może stać się ogólną zasadą prawną.
Zarzut przedawnienia co do zasady skutecznie blokuje możliwość dochodzenia roszczenia, chyba że zostanie udowodnione rażące nadużycie prawa.
Dane publikacji
- Identyfikator
- V CSK 532/18
- Status
- Published
- Jurysdykcja
- Polska
- Data publikacji
- 8 września 2020